İnsan Hakları Derneği (İHD) Adana Şubesi Çocuk Hakları Komisyonu,  Dünya Çocuk Hakları Günü vesileyle şube binasında basın açıklaması yaptı. Açıklamayı Beritan Kölen okudu.Beritan Kölen, 2025 yılının hem dünyada hem de Türkiye’de çocuklar açısından hak ihlallerinin derinleştiği bir dönem olduğuna vurgu yaptı. Beritan Kölen, çocukların savaş, yoksulluk, ekonomik kriz, siyasal baskılar ve iklim krizi gibi küresel sorunların yanı sıra, Türkiye’deki yapısal eşitsizlikler, şiddet ve cezasızlık politikaları nedeniyle yaşam haklarının tehdit altında olduğu belirti.

10 AYDA EN AZ 700 ÇOCUK ÖLDÜ

FİSA Çocuk Hakları Merkezi’nin 2025 yaşam hakkı raporuna dikkat çeken Beritan Kölen, son on ayda en az 700 çocuğun önlenebilir nedenler yüzünden yaşamını yitirdiğini, devletin en temel yükümlülüğünün “çocukları yaşatmak” olduğunu vurguladı. Çocukların anadilinde eğitim hakkına erişememesi, çocuk işçiliğinin yaygınlaşması, MESEM uygulamasının “çocuk emeğinin sömürüsünü perdeleyen bir model” olarak derinleştiğine işaret eden Beritan Kölen,  kız çocuklarının toplumsal cinsiyet eşitsizliği nedeniyle daha ağır hak kayıpları yaşaması ve şiddet ile istismar vakalarındaki artışa değindi.

HAK İHLALLERİ

Beritan Kölen, Adana’da kamu kurumlarından bilgi alınamaması nedeniyle basın taramasıyla oluşturdukları tabloyu da açıkladı. Beritan Kölen, Ocak–Ekim 2025 dönemine ilişkin tespitlere göre Adana’da; bireysel silahlanma sonucu çocuk ölümleri, trafik ve ulaşım güvenliği eksiklikleri nedeniyle yaşanan ölümleri, sulama kanallarında boğulma vakaları, ev içi şiddet ve çocuk cinayetleri, fiziksel ve psikolojik şiddet olayları, cinsel istismar ve gasp vakaları, tehlikeli işlerde çalışan çocukların yaşamını yitirmesi (örneğin 17 yaşındaki moto kurye çocuğun ölümü) gibi ağır hak ihlallerinin yaşandığı raporladıklarını kaydetti. Beritan Kölen, mülteci çocukların hem sağlık hem de güvenlik alanlarında yüksek risk altında olduğu vurguladı. Gazze’den tedavi için getirilen 5 yaşındaki kanser hastası A.’nın yetersiz beslenme ve hastalık nedeniyle yaşamını yitirmesi, ağır bir ihlal örneği olarak paylaştı.

ÖNERİLER SIRALANDI

Beritan Kölen, ihlaller karşısında devlet başta olmak üzere yerel yönetimler, sivil toplum, akademi ve tüm topluma acil sorumluluklarını yerine getirme çağrısında bulunarak, önerileri şöyle sıralandı:"Yaşam hakkı odaklı acil önlemler: Bireysel silahlanmanın denetlenmesi, sulama kanallarında ve okul güzergâhlarında güvenlik tedbirlerinin artırılması. Çocuk işçiliği ile mücadele: Tehlikeli sektörlerde denetimlerin güçlendirilmesi ve caydırıcı cezalar uygulanması.Koruma mekanizmalarının güçlendirilmesi: Şiddet ve istismar vakalarına hızlı müdahale edecek merkezlerin artırılması.Mülteci çocukların korunması: Dil bariyerini aşan, ayrımcılık içermeyen sağlık ve güvenlik hizmetlerinin güçlendirilmesi."