|
Tweet |
KKTC’nin 43. kuruluş yıl dönümü kapsamında Adana’da sahne alan dünyaca tanınmış piyanist Rüya Taner, “Asya’nın Tatlı Suları” adlı resitaliyle sanatseverlere unutulmaz bir gece yaşattı. Kıbrıs Türk halkının geçmişte yaşadığı acıları müziğin diliyle anlatan sanatçı, özellikle “Gates (Kapılar)” adlı eseriyle dinleyicileri duygulandırdı.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin (KKTC) 43. kuruluş yıl dönümü dolayısıyla Adana’da düzenlenen özel etkinlik, sanat ve tarihin buluştuğu anlamlı bir geceye sahne oldu. Altınoran Düşünce ve Sanat Derneği ile derneğin kardeş kuruluşu Museart Collective işbirliğinde gerçekleştirilen etkinlikte, dünyaca tanınan Kıbrıslı piyanist Rüya Taner, Dr. Gökhan Gündoğdu Sanat Merkezi’nde seçkin bir sanatsever topluluğuyla buluştu.

Müzikle Anadolu’dan İpek Yolu’na uzanan yolculuk
Rüya Taner, “Asya’nın Tatlı Suları” başlıklı resitalinde KKTC’den başlayarak Türkiye ve İpek Yolu boyunca uzanan geniş bir coğrafyanın kültürel ve tarihsel birikimini piyanosuyla dinleyicilere aktardı. Alışılmış klasik müzik performanslarının ötesine geçen resital, yalnızca teknik ustalığıyla değil, taşıdığı kültürel ve düşünsel mesajlarla da dikkat çekti.
Sanatçı, eserleri aracılığıyla Anadolu'nun uygarlık tarihindeki köklü yerini ve Doğu'nun kültürel zenginliğini müzik üzerinden görünür kıldı. Program, uygarlık tarihini yalnızca Helenistik kültür merkezli değerlendiren Anglo-Sakson bakış açısına karşı Anadolu ve Asya medeniyetlerinin birikimini öne çıkaran sanatsal bir anlatı niteliği taşıdı.
Resitalde, Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu Büyük Önder Mustafa Kemal Atatürk'ün kültür ve sanat alanındaki öngörüsüyle şekillenen Türk Beşleri geleneğinin izleri de hissedildi. Bela Bartok, Ahmet Adnan Saygun ve Ulvi Cemal Erkin gibi isimlerle anılan müzik mirasının Kıbrıs'tan yükselen yeni bir yorumla buluşması, gecenin dikkat çeken yönlerinden biri oldu.
“Kapılar” eseri salonda gözyaşlarına neden oldu
Gecenin en çarpıcı bölümü ise Rüya Taner'in seslendirdiği “Gates (Kapılar)” adlı senfonik ağıt oldu. Usta piyanistlik tekniği ve güçlü duygusal anlatımıyla öne çıkan eser, Kıbrıs Türk halkının 1974 Barış Harekâtı öncesinde maruz kaldığı şiddeti, acıları ve tarihsel travmaları müziğin diliyle anlattı.
Kıbrıs Türklerinin yaşadığı trajediyi notalarla dinleyicilere aktaran Taner'in performansı, salonda derin bir sessizlik ve duygusal yoğunluk oluşturdu. Eser sırasında sanatçının da duygularına hâkim olmakta zorlandığı gözlenirken, dinleyiciler gözyaşlarını tutamadı.

Haluk Uygur: “Her tuşa vuruşunuzda sizin ruhunuza girdim”
Altınoran Düşünce ve Sanat Derneği Onursal Başkanı Dr. Haluk Uygur, etkinliğin ardından yaptığı değerlendirmede Rüya Taner'in performansının yalnızca müzikal bir başarı olmadığını, tarihsel hafızayı ve kültürel kimliği sanat yoluyla aktaran güçlü bir anlatı sunduğunu ifade etti.
Sanat tarihi alanındaki akademik birikimine ve Altın Koza'nın 15 yıllık sanat konseyi başkanlığı deneyimine dikkat çeken Uygur, Taner'in sanatını uzun yıllardır takip ettiğini belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:
“İlk CD'nizden beri klasik müziğin piyano ile icrasını sizin üzerinizden birkaç kez dinledim. Bach'lar, Liszt'ler... Ancak 'Asya'nın Tatlı Suları', önceki performanslarınızdan çok daha derin, çok daha anlamlı bir yere gelmiş. Bakın abartmıyorum, her tuşa vuruşunuzda sizin ruhunuza girdim. Üstelik o ruhta Dede Efendi'yi, babanızı, dedenizi, Kıbrıslıları hissettim.
Bence iyi bir piyanist olmakla sanatçı olmak arasındaki çizgi bu. Biri Bach'ı çok iyi çalar, öbürü ruhunu aktarır. Ağladım... 'Kapılar' parçasını çalarken ağladım. Çünkü siz de ağlıyordunuz. Birlikte ağladık.”
Eserin kendisinde yarattığı etkiyi anlatan Uygur, parçanın ardından gece boyunca Kıbrıs Türklerinin geçmişte yaşadığı acıları düşündüğünü belirterek, sanatçının müziğinde silah sesleri ve çan sesleriyle anlatılan tarihsel atmosferi zihninde tamamladığını dile getirdi.
“Anadolu uygarlığının gücüne sanattan bir itiraz”
Uygur, “Asya'nın Tatlı Suları”nın yalnızca müzikal bir çalışma olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayarak, eserin Doğu'nun kültürel mirasını küçümseyen anlayışlara karşı güçlü bir sanatsal itiraz taşıdığını söyledi.
Anadolu uygarlıklarının insanlık tarihindeki önemine ilişkin görüşlerinin Atatürk'ün kültür ve uygarlık anlayışıyla da örtüştüğünü belirten Dr. Uygur, Bela Bartok, Ahmet Adnan Saygun ve Ulvi Cemal Erkin ile anılan müzik geleneğinin Kıbrıs'tan gelen bir sanatçıyla yeni bir boyut kazanmasının kendisini ayrıca heyecanlandırdığını ifade etti.
Dinleyicilerden Rüya Taner'e teşekkür
Resitalin ardından sanatseverler de Rüya Taner'in performansına ilişkin duygu ve düşüncelerini paylaştı. Katılımcılar, sanatçının piyano üzerindeki hâkimiyetini, bedeniyle enstrümanı adeta bütünleştiren yorumunu ve eserlerin taşıdığı duygusal derinliği öne çıkardı.
Dinleyicilerden biri, Kıbrıs'la ilgili eseri yalnızca Kıbrıs Türklerinin yaşadığı travmaların ve katliamların çığlığı olarak değil, dünyanın farklı bölgelerinde haksızlığa uğrayan insanların ortak sesi olarak değerlendirdi. Eseri Hiroşima, Filistin ve Akdeniz'de yaşamını yitiren insanların acılarıyla ilişkilendiren katılımcı, performansın evrensel bir insanlık mesajı taşıdığını belirtti.
Bir başka katılımcı ise Rüya Taner'in elleri ve bedeniyle piyanoyu adeta tek bir enstrümana dönüştüren performansından etkilendiğini ifade etti.
Dr. Haluk Uygur'un eşi Hanife Uygur'un Yılmaz Taner'in ve daha çok sayıda konuğun TMT Marşı'nı dinlerken gözyaşlarını tutamadığını belirten yorum da gecenin duygusal atmosferini yansıtan ifadeler arasında yer aldı.
Adana'da gerçekleştirilen bu özel resital, KKTC'nin kuruluş yıl dönümünü yalnızca bir kutlama etkinliği olmaktan çıkararak müzik, tarih, kültürel hafıza ve insanlık değerlerinin buluştuğu anlamlı bir sanat gecesine dönüştürdü.
Piyanist Rüya Taner kimdir?
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Devlet Sanatçısı ve dünyaca ünlü Kıbrıs Türkü piyanist Rüya Taner, 1971 yılında Almanya'da dünyaya geldi. Müzik eğitimine babası Yılmaz Taner ile başlayan sanatçı, 11 yaşında girdiği Ankara Devlet Konservatuvarı'nda Mithat Fenmen ve Tulga Çetiz gibi değerli isimlerle çalıştı. 1983 yılında KKTC'nin "Üstün Yetenekli Çocuklar Yetiştirme Yasası" kapsamında kazandığı devlet bursuyla Londra'daki prestijli Guildhall School of Music and Drama'ya kabul edilen Taner; 1992'de AGSM ve ARCM diplomalarını aldıktan sonra, 1994 yılında okul tarafından ender verilen "Konser Piyanisti" unvanıyla mezun oldu. Dünya çapındaki seçkin piyanistlerin yer aldığı "Steinway Sanatçısı" unvanına da sahip olan sanatçı, bugüne dek 55'i aşkın ülkede resitaller ve orkestra eşliğinde konserler vererek Londra'daki Wigmore Hall, Viyana'daki Wiener Musikverein ve Doha'daki Katara Opera Evi gibi dünyanın en saygın sahnelerinde izleyiciyle buluştu. Kariyerine
Sweet Waters of Europe, Sweet Waters of Asia, Mozart, Bir Kıbrıs Rüyası ve Rüya ile Gerçek gibi önemli albüm ve projeleri sığdıran Rüya Taner, sanat çalışmalarının yanı sıra KKTC Cumhurbaşkanlığı Sanat Özel Danışmanlığı görevini de sürdürmektedir.